Archiwum czasopisma
Gospodarka Narodowa


Spis treści numeru 1/2017

Gabriela Grotkowska, Leszek Wincenciak, Tomasz Gajderowicz - Evolution of the Public-Sector Wage Premium in Poland, streszczenie, artykuł

Maciej Malaczewski - Warunki przejścia gospodarki na odnawialne źródła energii, streszczenie, artykuł

Dorota Wawrzyniak - Rynek pracy a  bezpośrednie inwestycje zagraniczne w krajach Europy Środkowo-Wschodniej, streszczenie, artykuł

Mateusz Błaszczyk, Leszek Kwieciński, Magdalena Stawicka, Marek Wróblewski - Przedsiębiorstwa w parkach technologicznych a paradygmat gospodarki opartej na wiedzy, streszczenie, artykuł

Małgorzata Stefania Lewandowska, Tomasz Gołębiowski, Maja Szymura-Tyc, Małgorzata Rószkiewicz - Komplementarność innowacji a eksport nowych produktów, streszczenie, artykuł

Joanna Wiśniewska-Paluszak - Koncepcja sieci w  badaniach zrównoważonego rozwoju agrobiznesu, streszczenie, artykuł


RECENZJE

Recenzja książki: Aleksandra Nocoń, System reagowania współczesnych banków centralnych na niestabilność sektora bankowego, Difin, Warszawa 2016, s. 317 - rec. Marek Lubiński

Recenzja książki: Magdalena Sobocińska, Uwarunkowania i perspektywy rozwoju orientacji rynkowej w podmiotach sfery kultury, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Wrocław 2015, s. 381 - rec. Anna Dąbrowska





Gabriela Grotkowska, Leszek Wincenciak, Tomasz Gajderowicz - Kształtowanie się premii z tytułu zatrudnienia w sektorze publicznym w Polsce

Celem artykułu jest oszacowanie premii z tytułu zatrudnienia w sektorze publicznym w Polsce w ujęciu netto, w latach 1999–2012. W artykule skorzystano ze zbioru danych indywidualnych pochodzących z badania wynagrodzeń wg zawodów (BWZ) przeprowadzanego przez GUS co dwa lata na reprezentatywnej próbie firm zatrudniających więcej niż 9 osób.
W celu rozwiązania kilku problemów metodologicznych związanych z badaniem zróżnicowania wynagrodzeń, zastosowano metodę regresji kwantylowej oraz dekompozycję Ñopo.Pokazano, iż przy kontroli strukturalnych różnic w wynagrodzeniach, w ostatnich latach nie jest widoczny wyraźny trend, jeśli chodzi ewolucję premii z tytułu zatrudnienia w sektorze publicznym w ujęciu netto. Podejście parametryczne wskazuje na dodatnią i rosnącą premię, przy jednoczesnym występowaniu istotnych różnic w różnych częściach rozkładu płac. Podejście nieparametryczne przynosi inne wyniki, wskazując na negatywną premię i brak wyraźnego trendu jej zmian w całym okresie 1999–2012. Jednocześnie w ostatnich latach obserwowany jest spadek wartości bezwzględnej ujemnej premii z tytułu zatrudnienia w sektorze publicznym. Oznacza to, iż polski rynek pracy w coraz większym stopniu upodabnia się w tym aspekcie do rynków krajów wysoko rozwiniętych.

Słowa kluczowe: różnice w wynagrodzeniach, płace w sektorze publicznym, regresja kwantylowa, dekompozycja Ñopo, Polska
Kody JEL: J31, J45
Artykuł: PDF



Maciej Malaczewski - Warunki przejścia gospodarki na odnawialne źródła energii

Stopniowe wyczerpywanie się nieodnawialnych zasobów naturalnych jest faktem, gdyż służą one w procesie produkcji nie tylko jako materiał, ale także jako główne źródło energii. Celem artykułu jest dokonanie analizy zagadnienia całkowitego przejścia gospodarki na odnawialne źródła energii. Analizy dokonano za pomocą skonstruowanego prostego modelu matematycznego gospodarki, uwzględniającego komplementarność energii i kapitału fizycznego, w którym decyzję o przejściu na odnawialne źródła energii traktujemy jedynie jako decyzję polityki gospodarczej. Wyznaczono warunki konieczne, które gospodarka musi spełnić, by w ustalonym momencie w przyszłości móc zrezygnować z nieodnawialnych źródeł energii. Do warunków tych należą: odpowiedni poziom preferencji proeokologicznych społeczeństwa, niska energochłonność używanego kapitału fizycznego, dostateczne zapasy zasobów naturalnych będących źródłem energii. Określono wpływ poszczególnych aspektów makroekonomicznych na realizację zamierzonej polityki gospodarczej. Artykuł ma charakter teoretyczny.

Słowa kluczowe: nieodnawialne zasoby naturalne, odnawialne źródła energii, komplementarność zasobów naturalnych i kapitału fizycznego
Kody JEL: Q42, Q43, Q48
Artykuł: PDF



Dorota Wawrzyniak - Rynek pracy a  bezpośrednie inwestycje zagraniczne w krajach Europy Środkowo-Wschodniej

Celem niniejszego artykułu jest określenie wpływu czynników związanych z rynkiem pracy na napływ bezpośrednich inwestycji zagranicznych do krajów Europy Środkowo-Wschodniej. W odniesieniu do kosztów pracy oczekuje się ujemnego wpływu na BIZ, zaś w przypadku jakości siły roboczej i dostępności siły roboczej - dodatniego.
Analizę ekonometryczną przeprowadzono przy wykorzystaniu danych panelowych obejmujących 10 krajów Europy Środkowo-Wschodniej (Bułgarię, Czechy, Estonię, Litwę, Łotwę, Polskę, Rumunię, Słowację, Słowenię i Węgry) w latach 1999-2012.
Rezultaty przeprowadzonego badania empirycznego wskazują, że wzrost kosztów pracy prowadzi do spadku BIZ w krajach Europy Środkowo-Wschodniej. Częściowe odzwierciedlenie w otrzymanych wynikach znalazł także oczekiwany, dodatni wpływ jakości siły roboczej na napływ bezpośrednich inwestycji zagranicznych. Jeden z dwóch zastosowanych mierników jakości siły roboczej oddziałuje w sposób statystycznie istotny na BIZ, a mianowicie udział osób z wykształceniem wyższym w populacji osób mających 30–34 lata. Może to sugerować, że zagraniczni inwestorzy poszukują osób wykształconych, ale stosunkowo młodych. Stwierdzenie to powinno jednak zostać poddane dalszej weryfikacji. Dostępność siły roboczej, mierzona stopą bezrobocia, nie stanowi w przeprowadzonej analizie statystycznie istotnej determinanty bezpośrednich inwestycji zagranicznych.

Słowa kluczowe: bezpośrednie inwestycje zagraniczne (BIZ), determinanty BIZ, rynek pracy, kraje Europy Środkowo-Wschodniej
Kody JEL: F21, F23
Artykuł: PDF



Mateusz Błaszczyk, Leszek Kwieciński, Magdalena Stawicka, Marek Wróblewski - Przedsiębiorstwa w parkach technologicznych a paradygmat gospodarki opartej na wiedzy

Celem artykułu jest weryfikacja stopnia dopasowania się firm-rezydentów polskich parków technologicznych do uwarunkowań gospodarki opartej na wiedzy. Tak postawionemu problemowi towarzyszą dwa podstawowe założenia, które można wywieść z literatury dotyczącej polityki rozwoju gospodarczego. Po pierwsze gospodarka oparta na wiedzy jest kluczowym sektorem współczesnego kapitalizmu, a tym samym obecnie traktowana jest jako zasadniczy czynnik wzrostu gospodarczego. Po drugie parki technologiczne potencjalnie stanowić mogą jedno z najbardziej podstawowych narzędzi polityki wspierania rozwoju gospodarki opartej na wiedzy. Można zatem postawić hipotezę, że w parkach technologicznych gromadzą się przedsiębiorstwa, które powinny stanowić awangardę ekonomii wiedzy.
W artykule zaprezentowano wyniki badań kwestionariuszowych zrealizowanych wśród przedsiębiorstw działających w polskich parkach technologicznych. Badania te koncentrowały się na trzech kwestiach: (1) zaangażowania firm w działalność B+R, (2) zarządzania prawami własności intelektualnej oraz (3) wprowadzania na rynek innowacji produktowych i procesowych. Analiza przedstawionych danych pozwala opracować typologię firm biorących udział w badaniu uwzględniającą ich podejście do wyzwań stawianych przez gospodarkę wiedzy. Uzyskane wyniki nie pozwalają na jednoznacznie pozytywne rozstrzygnięcie hipotezy o wiodącej roli przedsiębiorstw w parkach technologicznych w gospodarce opartej na wiedzy. W podsumowaniu wskazano na potrzebę przedefiniowania funkcji i sposobów działania polskich parków technologicznych.

Słowa kluczowe: gospodarka oparta na wiedzy, parki technologiczne, polskie przedsiębiorstwa/rezydenci, innowacyjność
Kody JEL: O30, L22, L26
Artykuł: PDF



Małgorzata Stefania Lewandowska, Tomasz Gołębiowski, Maja Szymura-Tyc, Małgorzata Rószkiewicz - Komplementarność innowacji a eksport nowych produktów

Na temat związków między innowacyjnością przedsiębiorstw a eksportem oraz między innowacyjnością a współpracą przedsiębiorstw przeprowadzono wiele badań empirycznych. Opracowań dotyczących powiązań pomiędzy innowacyjnością, współpracą i eksportem jednocześnie jest jednak bardzo mało, co sprawia, że wiedza na ten temat jest bardzo ograniczona zarówno w Polsce, jak i za granicą. Większość badaczy skupia się na innowacjach technologicznych (w obszarze produktu lub procesu), nie przywiązując większej wagi do innowacji marketingowych czy organizacyjnych. Nie uwzględnia się także komplementarności różnego typu innowacji, także w odniesieniu do eksportu. Ponadto w badaniach kooperacji w procesach innowacyjnych przedsiębiorstw rzadko podejmuje się kwestię typu partnerów współpracy, w szczególności w kontekście eksportu.
Niniejszy artykuł ma na celu uzupełnienie tej wiedzy. Badanie jest oparte na mikro danych gromadzonych w ramach Community Innovation Survey (CIS) - badania innowacyjności polskich przedsiębiorstw przeprowadzonego przez GUS obejmującego lata 2008-2010.
Wyniki przeprowadzonych analiz pokazują, że łączenie różnego typu innowacji oraz współpraca w działaniach innowacyjnych, w szczególności z partnerami zagranicznymi, pomaga polskim przedsiębiorstwom produkcyjnym tworzyć przewagę konkurencyjną na rynkach zagranicznych.

Słowa kluczowe: innowacje, współpraca, eksport, CIS, drzewo klasyfikacyjne
Kody JEL: O31, L25, L60
Artykuł: PDF



Joanna Wiśniewska-Paluszak - Koncepcja sieci w  badaniach zrównoważonego rozwoju agrobiznesu

Celem artykułu jest eksploracja koncepcji sieci na potrzeby badań zrównoważonego rozwoju agrobiznesu. Analizowany dorobek wybranych nurtów ekonomii ukazuje różnice w rozumieniu sieci, a przeprowadzona konceptualizacja sieci uwypukla jej specyficzne wymiary i aspekty w zrównoważonym rozwoju agrobiznesu. Zidentyfikowano przesłanki, dylematy, celowość i funkcjonalność sieci w agrobiznesie. Koncepcja sieci może stanowić sposób na przełamywanie ograniczeń w dostępie do zasobów oraz na podejmowanie działań niedostępnych dla pojedynczego przedsiębiorstwa, jako aktora działającego na rzecz zrównoważonego rozwoju.

Słowa kluczowe: sieć, konceptualizacja, agrobiznes, zrównoważony rozwój
Kody JEL: L14, M21, Q13
Artykuł: PDF

Copyright © Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 1931-2017 ISSN 2300-5238